Nga Sokol Neçaj
Në epokën e informacionit të menjëhershëm, media sociale është kthyer në një fushëbetejë ku e vërteta shpesh sakrifikohet për hir të ndikimit. Rasti i analizuar në imazhin e mëposhtëm është dëshmi e qartë e asaj se si dezinformimi nuk është thjesht një gabim raportimi, por një instrument i mirëfilltë për krijimin e panikut kolektiv.
Përmbajtja në këtë imazh nuk përfaqëson një analizë serioze, por një montazh të pastër manipulimi. Duke huazuar imazhin e një individi – i cili me gjasë është një akademik në një kontekst krejtësisht të panjohur – dhe duke e veshur atë me një narrativë alarmante për “pushtimin” e Shqipërisë, krijuesit e këtij mesazhi synojnë të shfrytëzojnë pasigurinë e qytetarëve.
Përdorimi i emrave të rremë ose të nxjerrë nga konteksti, së bashku me gjuhën apokaliptike, shërben vetëm për një qëllim: destabilizimin e opinionit publik përmes frikës.
Pse funksionon ky manipulim? Sepse në kushtet e një mosbesimi të përgjithshëm ndaj burimeve zyrtare, individët priren t’u besojnë “të vërtetave të fshehura” që shpërndahen në rrjetet sociale. Kjo krijon një cikël ku paniku ushqen shpërndarjen dhe shpërndarja ushqen panikun, duke shndërruar qytetarët, pa dashje, në agjentë të dezinformimit.
Është koha për një “higjienë digjitale” më të rreptë. Çdo informacion që bën thirrje për frikë, që përdor tone të larta emocionale dhe që nuk mbështetet në asnjë burim zyrtar apo verifikues, duhet trajtuar si i rremë. Përpara se të shpërndajmë mesazhe si ai në këtë imazh, ne duhet të pyesim veten: Kush përfiton nga frika ime?.
Mbrojtja më e mirë kundër çdo forme destabilizimi nuk është censura, por mendimi kritik. Qytetari duhet të pyesë gjithmonë: Kush e thotë? Ku janë provat? Cili është burimi? Kush përfiton nga përhapja e kësaj historie?
Nëse një pretendim nuk mund t’u përgjigjet këtyre pyetjeve, ai nuk meriton të trajtohet si fakt.
Në fund, demokracitë nuk rrëzohen vetëm nga korrupsioni apo nga keqqeverisja. Ato mund të dobësohen edhe nga epidemitë e frikës së fabrikuar. Dhe kur frika bëhet më e fortë se arsyeja, qytetari pushon së qeni qytetar dhe kthehet në turmë.
Pikërisht kjo është arsyeja pse çdo shoqëri e pjekur duhet të mbrojë me vendosmëri jo vetëm lirinë e fjalës, por edhe kulturën e verifikimit, të arsyes dhe të përgjegjësisë publike. Sepse pa to, zhurma e panikut mund të bëhet më e fortë se zëri i së vërtetës.
